"günlerini düşler krallığında geçirmeyenler, günlerin kölesi olur." halil cibran
İbrahim Çelikli.
İbrahim Çelikli.

su 90-Efsun

Yorum

su 90-Efsun

( 7 kişi )

5

Yorum

6

Beğeni

5,0

Puan

2369

Okunma

su 90-Efsun

su 90-Efsun

Ebem;
nazara gelmiş çocuklara
tuz kavurur,
kurşun dökerdi

“-durmayo ebe
yırtınıyo,
zabbahlara ğadak ağlayo
nusgasını boynundan file
çıkar(t)mayoz emme
demekkiyne bu sefte
taha mukametli nazar etmişler gene

“-“gurşun dögdürün Döndü Ebeye
afsınlatdırın bi
Allah mafazan Allah;
göz-möz varısa
şakgadanak kesili(r)”
dedileridi de
oca(ğı)na düşdüm ay ebe
sen bilin gari
bi gurşun döküvüsen sevabına,”

Ebem başkalarının çocuklarını
pek sevmezdi aslında,
daha doğrusu; agamdan başkanı, aslaa
ama bu durumda; merhamete gelerek,
kucağına alırdı bebeği
kendisini bildi bileli,
büyüklerinden duyduğu gibi
“-Mismillahirrahmenirrahim” diye besmele çekerek
açardı bebeğin beleğini

hemen çalı vurulur ocağa,
sacayağına yerleşen
üçe katlanan kahve tavasına
babamın av malzemelerinden
birkaç saçma tanesi
kurşun eritirken ocakta birisi,
bir yandan da ebem duasını ederdi,
“-el benim elim deği(l)
Hatma Anamın eli”

adet üzere bir yandan da bebeği,
gonuşarak severdi
eliyle oğşayarak çocuğu
“-aman bu ğözel çocuk da kimimiş böylee,
aman Irabbıımm.. kimin o(ğ)luymuş buu!
yarın böyüyüp dee
ebesine-dedesine mi bakacağımış hııhhmm?
anasının gözünün nuru
ebesi yokmuymuş bunum
Döndü ebesi, ebesi olsunmuymuuş
bu gözel böbe(ği)n
bişiyi yoğumuş benim yavrımııın
hiş bişiyi yoğumuş,
hiş hasda file değilimiş de(ğil) mi.. hıhn
Döndü ebesi hinci eyileşdirceğmiş
hiş a(ğ)lamaca(ğı)mış,
hiş bi yanarı a(ğ)rımacağmış
a(ğ)rısı, sancısı galmaca(ğı)mış..
maşallah benim guzuma

hinci gurşun döküvücemiş
bu ğözel çocuğa Döndü Ebesi
anası da bu o(ğ)lanı bek severimiş
de(ğil) mi oluşum, hıhn
de(ğil) mi..”

“-yavrımm adın ne bakayın senin heenh!
“-fikret ebesi fikret” dedi Küpüş Hesne
Ebem
“-vuyh! oda neyimiş Hesnece”
“-valla bilmen gari,
bobası go(y)du ay bacım, bobası,
ne bileyin valla neyise..
hincikinner böyle gari ay Döndü Bacı
hu denmeyoru kimseye”

“-ee zamane
hinci anasının bobasının adını
gomayollar gari
eveliki ğibi
anşa , fatma, asiye; meemet, irbem zati galmadı,
o esgidenimişimiş”

“-heye valla öyleymiş ay bacım,
hocalar ö(y)le deyollarımış
ahir zaman dedikleri bu olmalı”
zaman sana uymaycağmış
i(n)san zamana uycağmış ay Döndü Bacı”..”

bir taraftan eşyalar toplaşır çabucak
bebeğin yüzüne bir tülbent ya da çevre
kalbur içinde “sahın”,
sındı yada bıçak
sahın içinde su ve
su içinde iğne.

bir yandan da illa söylenip, zokurdanacak
kim bu çocuğa
neye göz eder kii
Ya Rebbim Ya Resullalaahh
göz etmeden gedesiceler..

anasının ta içinde bir korku,
acaba ne olacak
sanki sünnet ediliyormuş gibi
bebeğine bakamaz
gözü dolar, ağlayamaz
bir parça değil candan
ne de olsa can...

yine besmeleyle,
tavada eritilmiş saçma
suya katılır
“cosss!!” diye bir ses,
su içinde, kurşun acayip şekil alır.
ne bebekte ağlama,
ne diğerlerinde nefes
“-göz var anam göz”
ve göz edene beddualı birkaç söz...

“odu-ocağı kör galmayasıcalar,
gözleri kör olmayasıcalar
kem gözlerini toprak doldurasıcalar
nazar etmeden gedesiceler
Fikired yavrıma nazar mı etmişler”

“-me Hatma ğelinimiz,

gelinimiizz.. yavrıım al hunu da
çocu(ğu)n omzuna gözelce dikivi bi!
hu suyu da.. kedi köpeg geşmecek
pislik görmeycek bi yere serpittirivi
çıynanmaycak,
kedi-köpeg siğmeycek



neye dersen; Hatma Anam gurşun dökdüğü suyu
höyle çalıya serpceğmiş
bobamın goca köpe(ği) de ordan geçerimiş
huncucuk bi tas su köpe(ği) ıslatsa noluu,
ıslatmasa nopluu
söz temsili.. işde
emme ıslatmış
gosgoca köpeg mavvıklayalak gıvrılmış galmış..”

“hadi gelmiş-geşmiş ossun,
bireşden bişiycikleri galmaz evel Allah
mesmele çekmeden uyutma gari
imi !
“-bilmen kim biri varımış da,
kemgözlü
nazarı geçerimiş,
ele-ğüne kem bakarımış
hasitlik ederimiş
garnıdarımış,
gartal gözlüymüş,
katıran garası garannıkda
gara ğarıncayı seçerimiş

“-düz ovada geden gannıyı devirdirin” demiş
olur mu öyle şey be! demeye galmamış
adamın şosada geden arabası
takla-makla ğetmiş”
yaaa…

“yalınız kii çok günahımış
hasitlik heş eyi bi şiy değilimiş
kötü gözle bakmamalıymış
herkeş lokmasındakı deneye
nasibine gayıl olmalıymış”

“insan varımış
Allahım gonşuma beş ver bana bi ver” derimiş
insan da varımış
Allahım gonşuma verme,
bana da vermezsen verme” derimiş
insan olan insan,
“keser gibi hep bana hep bana”
demez, bışkı gibi
“bi bana bi sana”
demeli”ymiş



“-onun uçuu dıkgat etmeğ ilazim
nemi(e) n(l)azım
“ite dalanma çalıyı dolan” demişler
hafakan görüp, uykun gaşcana
uyumamak evlayımış..
ben bilmen valla
gader varısa da
galgımak da
varımış
ıccık da..
………”








DİPNOT
kurşun dökmek: tılsım, efsun
muska: büyü amacıyla yazılan kağıdın üçgen şeklinde bükülerek muhafaza içine alınıp omuz ya da koltuk altında saklanır, muskanın nazar ya da diğer belalardan koruyacağına inanılır
mukametli : mukavemetli, mukavim, dayanıklı, sağlam, kötü, tesirli, sert
afsınlamak / efsun : tılsım, nazar ya da büyüye karşı, koruyucu büyü,
göz, göze gelmek, göz olmak : nazar, kötü bakış ya da haset nedeniyle kötülük dokunması, hastalıktan kurtulamama
belek: kundak, bebeği sıkıca sarıp sarmalayan örtü
hatma : fatma
hı hımm : evet mi..
bişiy /bişey - bi şey: birşey
ayşe
ibrahim
heye(he ya): evet, hı-hı anlamında
çevre: pamuklu dokuma büyükçe mendil
sındı: makas
göz etmek: nazarla, kıskançlıkla bakış, kötü bakış
siğmek: işemek, çiş yapmak, küçük çiş
mavvıklamak : acıyarak havlamak, güçlü birinin çıkardığı aciz ses, inleme
imi : emi, tembih
ganlı / kanlı: kağnı / öküz arabası
şose: anayol / Senirkent-Yalvaç arasındaki stabilize yol kasdediliyor, dümdüz yol anlamında
neme: neyime
neminazım / neyime lazım: sana ne, bana ne, gereği yok, istemem, uzak durayım, benden uzak olsun, benden uzak olsunda şamdan direk olsun

Paylaş:
6 Beğeni
(c) Bu şiirin her türlü telif hakkı şairin kendisine ve/veya temsilcilerine aittir. Şiirlerin izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur.
Şiiri Değerlendirin
 

Topluluk Puanları (7)

5.0

100% (7)

Su 90-efsun Şiirine Yorum Yap
Okuduğunuz Su 90-efsun şiir ile ilgili düşüncelerinizi diğer okuyucular ile paylaşmak ister misiniz?
su 90-Efsun şiirine yorum yapabilmek için üye olmalısınız.

Üyelik Girişi Yap Üye Ol
Yorumlar
mehmetmacit
mehmetmacit, @mehmetmacit
1.6.2014 11:34:09
5 puan verdi
Anadolu kültürünün vaz geçilmez adettleri çok çok güzel anlatılmış.
kaleminize sağlık
HAKİKATÇİ
HAKİKATÇİ, @hakikatci
1.6.2014 08:29:04
5 puan verdi
SEVGİLİ KARDEŞİM
Çok güzel bir paylaşım olmuş bir roman tadında bilimsel bir çalışmanın sonucu gibi o kadar hoş bir koku yaymış ki okumakta anlamakta az çok zorluk çeksemde lehçesxiyle konusuyla insanı büyüleyici bir güzeliğe sürüklüyor çok haklısınız bu gidişle pek çok değerimizi kaybetiğimiz gibi ayşe fatmalarımızda cımbızla arayacak duruma geleçeğiz in bir türlü asimilasyon ve üzentinin sonucunda aslında kaybetiğimiz bir gün mumla arayaçaımız o kadar çok deerimz varki her yöreden her bölgeden rabim güzel kardeşimin zihnini açık tutmakla birlikte çalışmalarında kolaylıklar dilemekle diyebileçeim son sz ALLAH c.c. yar ve yardımcımız olsun.

Yüreğine
Emeğine
Zihninize
Sağlık

Selam Saygı Sevgi Sabır Ve Dua İle
ALLAH C.C EMANET OL.

HAKİKATÇİ tarafından 6/1/2014 8:48:37 AM zamanında düzenlenmiştir.
Işık  Mehmetali
Işık Mehmetali, @isikmehmetali
1.6.2014 00:37:18
5 puan verdi



Yine güzeldi yine anlamlıydı hocam Bizde Nazara karşı Üzerlik otu yakarlar genelde kumsal yerlerde mezarlıklarda yetişir sonbahara doğru mutlaka her kes bir demet toplar evinin kapısının üstüne veya balkonuna bağlar ve o orada kalır genelde askerden gelenlere evli çiftlerin gerdeğe girmeden yani gelinin eve geldiği saatlerde veya çocuklara bir soba külü alınan demir faraşın üzerine bir kaç tezek veya odun közü konur o ÜZERLİK ten bir tutam tohumuyla ezilip ateşe atıldığında müthiş güzel bir duman ve koku yayar o bebeler veya nazar değmesin diy yapılanra kokusu teneffüs ettirilir ve başlarının üzerinde bir iki dolandırılır daha sonra o kül kimsenin çiğnemeyeçeği yere atılır varsa suya atılır
Selam olsun usta kaleme
glenay
glenay, @glenay
1.6.2014 00:02:18
5 puan verdi
Nazara inanırım.
Annem söylerdi,
ben nazara çok gelirmişim çocukken.
Bir ara hastalandım,
hayaller görüyordum.
Bir köye götürdüler.
Kadın suya baktı okudu üstüme suya.
Suya bakan kadın kırmızı giydirmeyin,
kırmızı yorgan örtmeyin dedi.

Burada urgiye hala vardı. O da kurşun dökerdi.
Neden bilmem, bir-iki kez babam için kurşun döküldüğünü biliyorum.

Yine çok gerçekçi, güzel bir anlatımdı.

tebrikler,

selâmlar..
vega4
vega4, @vega4
31.5.2014 23:32:52
5 puan verdi
Sayın Çelikli nazar boncuğu harikaydı.
Kaç boncuklu diye saymaya yeltendim, caydım.
Nazara ben de inanırım.
Çocukluğumda nazarından çok korkulan Halamın Beyini gördüğümde ARE: " şeyimi " kaşımam tenbihlenmişti.
Onu görünce korkardım. Oradan kalmış da olabilir. Anam da kurşun dökerdi konu komşuya.
Çok güzel dizelerdi okudukça çocukluğumdan kesitler buldum.
Tebrik eder saygılar sunarım.
© 2026 Copyright Edebiyat Defteri
Edebiyatdefteri.com, 2016. Bu sayfada yer alan bilgilerin her hakkı, aksi ayrıca belirtilmediği sürece Edebiyatdefteri.com'a aittir. Sitemizde yer alan şiir ve yazıların telif hakları şair ve yazarların kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Sitemiz hiç bir şekilde kâr amacı gütmemektedir ve sitemizde yer alan tüm materyaller yalnızca bilgilendirme ve eğitim amacıyla sunulmaktadır.

Sitemizde yer alan şiirler, öyküler ve diğer eserlerin telif hakları yazarların kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Eserlerin izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Ayrıca sitemiz Telif Hakları kanuna göre korunmaktadır. Herhangi bir özelliğinin kısmende olsa kullanılması ya da kopyalanması suçtur.
Üyelik
Giriş paneli

Hesabınıza giriş yapın ya da yeni üyelik oluşturun.

ÜYELİK GİRİŞİ

KAYIT OL