Papatya, papatyagiller (Asteraceae) familyasında sınıflandırılan Anthemis, Matricaria, Bellis, Leucanthemum ve Tripleurospermum gibi farklı tür ve cinslerin ortak adıdır Papatya.

ÇEŞİTLERİ

1-Anthemis altissima — kel papatya
2-Anthemis chia — beyaz papatya, sarı papatya
3-Anthemis cotula — köpek papatyası
4-Anthemis nobilis — Alman papatyası
5-Anthemis pauciloba — dağ papatyası
6-Bellis perennis — çayır papatyası, İngiliz papatyası
7-Chrysantemum maximum — Margrit papatya veya Alman papatyası
8-Leucanthemum vulgare — büyük papatya, beyaz ay papatyası, öküzgözü papatyası
9-Matricaria chamomilla — bayağı papatya, adi papatya, mayıs papatyası, tıbbi papatya
10-Tripleurospermum perforatum — yalancı papatya

KULLANIMI

Çiçek durumu başları, çiçek açmadan önce toplanarak gölgede kurutulur. Bileşiminde uçucu yağlar, rezin, acı maddeler ve fenolik bileşikler bulunur. % 1’lik çay halinde sabahları aç karnına bir bardak içilebilir. İdrar çoğaltıcı, iştah açıcı, yatıştırıcı ve gaz söktürücü etkilere sahiptir. Basur memelerinde ağrı kesici, tedavi edici etkiye sahiptir. Boyar madde olarak da kullanılır.
Alman papatyası (Anthemis nobilis) Orta Avrupa’da yetişir ve kültürü de yapılır. Dişli çiçekleri beyazımsı renklidir. Türkiye’de 50 kadar Anthemis türü bulunmakta bunların İzmir papatyası, yabani papatya, beyaz papatya gibi isimleri bilinmektedir.
TIBBİ KULLANIMI

Papatyanın spazm çözülmesinde, gaz ve âdet sancılarının giderilmesinde faydalı olduğu ifade edilmektedir. Papatyada bulunan Alfa bisabolol maddesi ülsere iyi gelmektedir; Azulene ise mide yanmasına karşı etkilidir. Gastrit ve ülseratif kolit tedavisinde kullanılır. Ayrıca ağız iltihaplarını iyileştirir

DİKKAT

Ege Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Farmakognozi Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Bijen Kıvçak’ın ifadelerine göre papatya çayının ilaçlarla etkileşimi bulunmakta ve papatyaların bazı türleri ciddi zehirlenmelere yol açabilmektedir. Ayrıca Papatya Türkiye’de zehir danışma merkezlerine gelen vakaların başında gelir ve bazı türleri böcek ilacı yapımında kullanılmaktadır.

PAPATYAM

Sarının beyaza, uyumusun sen
Çiçekler içinde, Şensin papatyam
Fal açar sevenler, çiçeklerinde
Döner mi bilinmez şansın papatyam

Kokunu alırım, hemen her seher
Taç oldun başlara, en güzel güher
Celbeder göreni, parlayan bihter
Çayın ilaç gibi, cansın papatyam

Şifa kaynağısın, bir çok da derde
Kokun başka gelir, olduğun yerde
Sevgi sembolüsün, şu gönüllerde
Aşkın damarında, kansın papatyam

Papatya aylarca, baharı bekler
Her bir çiçeğine, bir özlem ekler
Umutla yeşeren, çorak yürekler
Her yerde adını, ansın, papatyam

Zaman denen mefhum, geçerse geçsin
Seven sevdiğini, bularak seçsin
Her zaman asilsin, mutlu, güleçsin
Bırak seven yürek, yansın papatyam

Ülkemiz de senin, çeşidin elli
Türk çiçeği deyim, şuna temelli
Her yerde, her zaman, duruşun belli
Bir çok çiçeğe de, hansın papatyam

Tarlalar da, bağda, harman yerinde
Lüzumsuz kokusun, salar serinde
Toprak örtü, evde, dam üstlerinde
Benimde sevdiğim, sensin papatyam

Sadık DAĞDEVİREN
Aşık LÜZUMSUZ

ETEK YAZILARI

GÜHER : Cevher, mücevher, değerli taş, inci
CELBETMEK : Çağırmak, davet etnek, kendine çekmek
BİHTER : Daha iyi, en iyi, en güzel