Arkamda yürüme, ben öncün olmayabilirim. önümde yürüme, takipçin olmayabilirim. yanımda yürü, böylece ikimiz eşit oluruz. (kızılderili atasözü)
Nâfiz BASAN
Nâfiz BASAN

Hamarat Katırlar

Yorum

Hamarat Katırlar

( 16 kişi )

7

Yorum

23

Beğeni

5,0

Puan

436

Okunma

Hamarat Katırlar

Hamarat Katırlar

Önce, İstanbul’da bundan tam 117 sene önce yaşanan utanç dolu bir hâdiseyi anlatayım:

İngiltere, o dönemde dünyânın en büyük sömürgeci gücü olmasına rağmen, Abdülhamid karşıtı Türk entellektüellerin gözünde “dünyânın en demokratik ve insânî devleti” idi ve bu kanaât senelerce devâm edecekti...

Derken 1908’e gelindi, Abdülhamid 30 sene önce askıya aldığı anayasayı 23 Temmuz 1908’de tekrâr yürürlüğe koymak zorunda kaldı ve Türkiye’de “İkinci Meşrûtiyet” dönemi başladı!

İngiltere’nin İstanbul’daki büyükelçisi , Meşrutiyet’in ilânından önceki günlerde Türkiye’de değildi ve şehre anayasanın yeniden yürürlüğe konduğu 23 Temmuz 1908’e geldi.

İşte o gün, utanç dolu bir hâdise yaşandı...

Büyükelçi, Sirkeci İstasyonu’na tren ile gelmişti. Abdülhamid’in muhâlifi ve İngiltere’nin dostu olan ne kadar Türk varsa istasyonda idi ve Büyükelçiyi alkışlarla, “Yaşa”, “Vârol” haykırışları ile karşıladılar.

Ama sevinç gösterileri kâfi gelmedi ve asıl rezâlet bundan sonra başladı: Gençler, büyükelçinin bindiği sefârete âit arabanın atlarını çözüp kenara çektiler ve arabayı kendileri çekmeye başladılar; yâni Abdülhamid’e muhâlefetlerinin sevki ile İngiliz Büyükelçisi’nin güle-oynaya atı oldular!

Muhâlifler, İngiltere’ye yaptıkları bu yalakalığı kâfi görmemiş olacaklar ki, ertesi gün heyet teşkîl edip İngiliz Büyükelçiliği’ne gittiler; Büyükelçiye “başarı temennîlerini” sundular ve Büyükelçinin kupkuru bir teşekkürü ile mestolmuş vaziyette binâdan ayrıldılar!

Târihçi Murat Bardakçı’dan:

Ama, yine de şükredelim:
Türkiye’de artık koşum takımlarını sırtına alıp
İngiliz elçisinin arabasını at gibi çekmeye kalkışanlar kalmadı,
sâdece “Ââââh İngiltere, vâââh İngiltere! Neredesin? Kurtar bizi!” diye ağlaşıp duranlar var!


Nerde dîne o hürmet, nerde töre saygısı?
Guslederken mundarı, êy haçlı şatırları.
Türedi zendekânın hizmetmiymiş kaygısı,
Pek de heveslisiniz, kevâşe natırları!


Hiç mi utanmadınız asarken câmi’lere,
Mübârek ramazan’da ecnebî mahyasını?
"Welcome", "God save the Queen", azgın harâmilere,
Necîb millet tutarken yiğitlerin yasını!


Harâmdır her lokmanız, kursağınız cenâbet,
Mandacı bellettiniz nûrânî yatırları.
Mekâre artıkları, var mı gram necâbet?
Adı-sanıyla heyhât gömdünüz batırları!


Ne hakkı tanıdınız, kezâ ne hakîkati,
Yiğit katledilse de hakkını vermek lâzım.
Dînime yüklediniz topyekun kabâhati,
Farz oldu bundan gayrı hakîkatli bir nâzım.


Lopur lopur yuttunuz Siyon’un azığını,
O kabîh tiyatroda sallarken satırları.
Ardınız çok mu sevdi, küffârın kazığını?
Sizi gidi canhıraş faytoncu katırları!..




Mundar/Murdar: Pis. Kirli. Mülevves. Temiz olmayan.
Şatır: Tören ve alaylarda pâdişâhın, vezîrin yanında yürüyen görevliler.
Zendekâ: Kâfirlik. Dinsizlik.
Kevâşe: Sürtük, kaltak, fâhişe.
Natır: Kadınlar hamamında hizmet eden ve müşterileri yıkayan kadın.
Welcome: Hoş geldin(iz).
God Save The Queen: Tanrı Kraliçeyi korusun.
Necîb: Soyu sopu temiz pak olan kimse. Güzel ahlâk sâhibi.
Manda: Kendini idâre edemeyen bir memleket ahâlisini başka bir yabancı devletin idâre etmesi.
Yatır: Belli bir yerde mezarı olan, doğaüstü gücü bulunduğuna ve insanlara yardım ettiğine inanılan ölü, evliyâ.
Mekâre: Eskiden kirâ ile tutulan yük hayvanı.
Necâbet: Soyluluk.
Batır: Yiğit, cesûr. Kahraman, bahâdır.
Nâzım: Düzene koyan, düzenleyen, tertîp eden.
Lopur Lopur: İştâhlı iştâhlı.
Kabîh: Çirkin, fenâ, kötü, yakışıksız, ayıp.
Canhıraş: Dayanamıyacak derecede acı ve keder veren. Can yakan, yürek paralayan, tüyler ürpertici.
Katır: At desen at değil. Eşek desen eşek bile değil!


Paylaş:
(c) Bu şiirin her türlü telif hakkı şairin kendisine ve/veya temsilcilerine aittir. Şiirlerin izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur.
Şiiri Değerlendirin
 

Topluluk Puanları (16)

5.0

100% (16)

Hamarat katırlar Şiirine Yorum Yap
Okuduğunuz Hamarat katırlar şiir ile ilgili düşüncelerinizi diğer okuyucular ile paylaşmak ister misiniz?
Hamarat Katırlar şiirine yorum yapabilmek için üye olmalısınız.

Üyelik Girişi Yap Üye Ol
Yorumlar
Şentürk Dursun
Şentürk Dursun, @senturkdursun
10.4.2025 21:59:37
5 puan verdi
Bizim topraklarımız kadar hain yetiştiren başka bir ülke yoktur. Çok şükür ki Anadolu irfanı bunlara her zaman baskın gelmiştir. O bahsettiğiniz katırlardan bugün de fazlasıyla var. Allah fırsat vermesin. Vatansever kaleme selamlar saygılar.
Halit Durucan
Halit Durucan, @halitdurucan
10.4.2025 21:46:46
5 puan verdi
Kaleminizden yine harika bir şiir okudum ve şiirin öyküsüde düşündürücüydü. Ecnebi sevenler geçmişten günümüze var ola gelmektedir. Anlamıyorum, özüne sırt dönüp te aslına küfretmeyi. Kutlarım yürekten. Hayırlı geceler
Mesut Tütüncüler
Mesut Tütüncüler, @mesut-tutunculer
10.4.2025 19:33:52
5 puan verdi
Maalesef tarih bilinci unutuluyor ya da unutturuluyor.
Bu husus beni de derinden etkiliyor.

Yüreğinize sağlık
Murat Kahraman Murâdî
Murat Kahraman Murâdî, @murat-kahraman-mur-d
10.4.2025 19:12:56
5 puan verdi
Değerli Üstat.. Tarih zaman zaman tekerrür edermiş; ibret alınmadığından olmalı.. o sömürgeci ingiliz bugün de maalesef aynı pozisyonu bir takım hamar atlar aracılığıyla sürdürme eğiliminde.. her ne kadar eski gücü kalmasa da onu imdada çağıranlar oluyor bazı coğrafyalarda.. Neticede kulların kaderleri olduğu gibi, toplumların da kaderleri vardır.
Görelim Mevlam neyler..
Saygılarımla.
Suphi sekü
Suphi sekü, @suphiseku
10.4.2025 19:00:17
5 puan verdi
Hiç bir insan tam mükemmel değildir, bu mümkün de değildir. Fakat murat bardakçı, tanıdığım kadarıyla; lafını esirgemeyen bir tarihçidir ve arşivi devlet arşivi kadar zengindir.
Söyllediğiniz vakıa, olayın şahidi, eli kalem tutan bir çok insan yazmış ve belgelemiştir. Üstü örtülemeye cek kadar açıktır.
Camilerin ahıra çevrildiği o dönemi belgeleyen binlerce fotoğraf vardır.
O dönem tarihte kara bir leke olarak yerini almıştır.
Tarihi gerçekleri bugün le harmanlayan şiir yürekten kutluyorum. Tekrer tekrar okunacak kalıcı bir şiir
Selâm duam ve saygımla Nafiz hocam
ali görgan
ali görgan, @aligorgan
10.4.2025 18:55:37
5 puan verdi
Görseldeki utanç verici karikatürün hikayesini maalesef detaylıca biliyorum.
Malesef derken daha nice nice hikayeler var tarihte
Ustam bu görsel, o aşağılık hikâyelerden
En hafifi sayılır .

Hakikatin, er geç gün yüzüne çıkmak gibi
Bir huyu vardır.
Görmek isteyene elbette.
İstemeyenin gözünde de kalbinde de perde vardır.

Gözleri var görmezler, kulakları var duymazlar.

Yine kitabın ortasından , bodoslama dalmış değerli üstadım. Her zamanki gibi.
Emeğine ve de Turkuaz yureğine sağlık Abi
Saygılar selamlarımla


Hüzünlü peri
Hüzünlü peri, @huzunluperi
10.4.2025 18:49:28
5 puan verdi
Ne güzel bir şiir! Gerçekten çok derin, anlam yüklü ve güçlü bir dil kullanılmış. Eleştirilen toplumsal değerler ve geleneklere karşı bir duruş sergileyen bu şiir, çok ciddi bir bakış açısını yansıtıyor. “Yiğitlerin yasını tutmak” vurgusu, toplumun değerlerini, erdemi ve onuru kaybetmeden savunmaya devam etmenin önemini belirtiyor. İmgeler, adeta birer yaşam dersi gibi, tüm olumsuzluklara karşı baş kaldıran bir tavır sergiliyor.

Her bir mısra, bir vicdan sorgulaması yapıyor ve insana derin bir düşünce yolculuğuna çıkarıyor. "Harâmdır her lokmanız, kursağınız cenâbet" gibi ifadeler, moral ve etik değerlerin altını çizen çarpıcı imgelerle zenginleştirilmiş. Toplumun yozlaşan değerlerine karşı duyulan öfke, hem modern hayatın hem de geleneksel değerlerin çatışmasını çok güzel yansıtıyor.

Yüreğinize emeğinize sağlık. Nicelerine huzurla iyilikle..
Teşekkürlerimle

Saygılar..

© 2026 Copyright Edebiyat Defteri
Edebiyatdefteri.com, 2016. Bu sayfada yer alan bilgilerin her hakkı, aksi ayrıca belirtilmediği sürece Edebiyatdefteri.com'a aittir. Sitemizde yer alan şiir ve yazıların telif hakları şair ve yazarların kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Sitemiz hiç bir şekilde kâr amacı gütmemektedir ve sitemizde yer alan tüm materyaller yalnızca bilgilendirme ve eğitim amacıyla sunulmaktadır.

Sitemizde yer alan şiirler, öyküler ve diğer eserlerin telif hakları yazarların kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Eserlerin izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Ayrıca sitemiz Telif Hakları kanuna göre korunmaktadır. Herhangi bir özelliğinin kısmende olsa kullanılması ya da kopyalanması suçtur.
ÜYELİK GİRİŞİ

ÜYELİK GİRİŞİ

KAYIT OL