RUSAMER – Ruh ve Us Sağlığı Ayarı Merkezi

UNESCO Edebiyat Şehri Kahramanmaraş

ANDIRIN SÖZ YURDU YAZIN SİTESİ

Şair: Eminnur Acar
Şiir: ZOMBİLER
Değerlendirildiği Salon: Şişelerin Emanete Alındığı, Beyinlerin Küçülüp Küçülmediğinin Cetvelle Ölçülmediği ve Ertesi Sabah Dertlerin Aynı Adreste Bulunduğunun Tespit Edildiği Ayılma Salonu

Eminnur Acar’ın ZOMBİLER şiiri Andırın Söz Yurdu Yazın Sitesine gelince Ser Feyzlizof Kalburabastî Efendi Hazretleri önce başlığa bakıp RUSAMER’in kapısına zombilere karşı nöbetçi dikilmesini istedi. Fakat kafası patlak, fikri şaplak sakinlerimizden Ayılmacı Arif, ortalıkta zombi bulunmadığını, şairin alkolle kendinden ve hayatın gerçeklerinden uzaklaşan insanı kastettiğini bildirince nöbet kaldırıldı. Dosya ilerledikçe mesele içkiden çok daha geniş bir yere vardı: İnsan acısını uyuşturarak mı çözer, yoksa onunla yüzleşerek mi? Şiirin asıl sorusu burada.

Ali Bakırcıoğlu Köşesi

İlk bölüm Ali Bakırcıoğlu Köşesine ulaştığında Mutlulukçu Muzaffer, daha ilk dizede durdu: Gerçekten mutlu insanlar, Alkolik olmazlar. Şairin niyeti anlaşılır; alkolü bir kaçış biçimi olarak görüyor. Ancak bu cümle fazla kesin. Alkol bağımlılığı yalnızca mutsuzlukla açıklanabilecek kadar basit değildir; bağımlılık çok etkenli bir sağlık sorunudur. Bu nedenle şiir, eleştirdiği insanı anlamaya çalışırken daha güçlü olabilir. Severler kendilerini / Unutmak istedikleri, bir şey yoktur düşüncesi de aynı kesinliği taşıyor. İnsan kendisini severken de yara taşıyabilir.

Âşık Medeni Karataş – Mahmut Ağdak Köşesi

İkinci bölüm Âşık Medeni Karataş Köşesine vardığında Emanetçi Ethem, Bilirler, her şey emanet dizesini dosyanın merkezine aldı. Çünkü şiirin ahlaki düşüncesi burada beliriyor: beden, akıl ve hayat insana sınırsızca harcaması için verilmiş şeyler değildir. Alkol beyni küçültür sözü bilimsel bir hükmü şiire doğrudan taşıyor; uzun süreli ağır alkol kullanımının beyin üzerinde ciddi zararları olabilir, fakat şiirde bu tür bilimsel cümleler lirik dokudan çok sağlık broşürü havası yaratıyor. Şair düşünceyi görüntüye dönüştürürse şiirsellik artar.

Kul Mustafa – Mustafa Zengin Köşesi

Üçüncü bölüm Kul Mustafa Köşesine ulaştığında İman Emini İlyas, İnsanın nesi var, elinde kalan / İmanından başka dizelerinde şiirin ikinci ana damarını buldu. Eminnur Acar meseleyi yalnız beden sağlığı üzerinden değil, manevi anlam kaybı üzerinden de okuyor. Bu, şairin dünya görüşü içinde tutarlı. Fakat O’da burada yanlış; doğrusu O da. Neden ziyan eder kendini, bile bile, İnsan dizesindeki büyük harf ve virgül kullanımı da düzeltilmeli. Noktalama şiirin nefesini açmalı, her birkaç kelimede bir önünü kesmemeli.

Hacı Zülkadiroğlu Köşesi

Dördüncü ve beşinci bölümler Hacı Zülkadiroğlu Köşesine geldiğinde Hesapçı Hamdi, şiirin güzel bir karşılaştırmasını yakaladı: Alkol yaraları temizler de, hataları, yanlışları temizleyemez. Burada temizlemek fiili iki ayrı anlamda kullanılarak başarılı bir düşünce kurulmuş. Şiirin en akılda kalıcı cümlelerinden biri bu. Kısa sürede borçlar, alacak hanesine geçer de güzel bir hesap metaforu. Buna karşılık Çirkin güzelleşir, dertler unutulur çok bilinen bir içki söylemine yaslanıyor. Şiirin kendine özgü damarı, yara temizleme ve borç-alacak benzetmelerinde daha belirgin.

Öksüz Ozan – Ali İhsan Öksüz Köşesi

Final Öksüz Ozan Köşesine ulaşınca Bilgiç Bilal, Bilen, kazanır / Bilmeyen, bilmediğini de bilmez, ne yazık! hükmünü önüne aldı. Şiir burada alkol meselesinden çıkarak cehalete bağlanıyor. Düşünce anlaşılır ancak son bölüm biraz öğüt metnine dönüşüyor. Üstelik ZOMBİLER başlığı şiirde yeterince karşılık bulmuyor. Zombi imgesi gövdede geliştirilseydi başlık çok daha etkili olabilirdi: yaşayan fakat bilinci uyuşmuş insan, kendi hayatının içinde dolaşan bir gölge, ertesi sabah yeniden aynı döngüye dönen beden... Başlık böylece yalnız çarpıcı bir etiket olmaktan çıkıp şiirin ana metaforuna dönüşebilirdi.

KALBURABASTÎ EFENDİ’NİN DEĞERLENDİRMESİ

Eminnur Acar’ın ZOMBİLERi biçim bakımından serbest şiire yaklaşsa da esasen şiirleştirilmiş düşünce ve öğüt metni niteliğinde. Şairin derdi belli: Alkol sorunları çözmez, yalnızca geçici olarak örter; insan kendisine emanet edilen bedenini ve bilincini korumalıdır. Bu düşünsel omurga baştan sona korunuyor.

Fakat şiirin temel problemi de burada: Fikir şiirin önüne geçmiş. Çok sayıda dize doğrudan açıklama yapıyor. Şiirin en başarılı yeri ise tam tersine açıklamayı bırakıp dil oyununa geçtiği Alkol yaraları temizler de, hataları, yanlışları temizleyemez bölümü. Şair bu damarı çoğaltsaydı metin şiir olarak kuvvetlenirdi.

Bir de önemli bir insani ayrım var: Alkol bağımlısı insanı iradesiz, mutsuz veya kendisini sevmeyen kişi olarak tek kalıba sokmamak gerekir. Bağımlılık eleştirilebilir; fakat bağımlı insan aşağılanmamalıdır. Hatta ZOMBİLER başlığı bile bilinç kaybını anlatan mecaz olarak güçlü olmakla birlikte insanı bütünüyle kimliksizleştirme tehlikesi taşıyor. Şiirin hedefi insan değil, insanı esir alan bağımlılık olursa mesajı hem daha adil hem daha kuvvetli olur.

Metin ayrıca ciddi bir noktalama temizliği istiyor. Birde → Bir de, temizlerde → temizler de, O’da → O da olmalı. Gereksiz virgüller oldukça fazla. Bunlar ayıklandığında şiirin nefesi belirgin biçimde rahatlayacaktır.

Andırın Söz Yurdu Yazın Sitesindeki inceleme sonunda Ayılmacı Arif şişeyi değil meseleyi masaya koymuş, Emanetçi Ethem bedenin zimmet defterini kapatmış, Hesapçı Hamdi borç-alacak cetvelini toplamıştır. Bilgiç Bilal bir şey daha söylemeye hazırlanırken Kalburabastî Efendi müdahale etmiştir: Yeter evladım; bilmediğini bilmeyenleri anlatırken bildiğimiz her şeyi de aynı şiire doldurmayalım.

İnsanı uyuşturan şey yalnız içki değildir; yüzleşmekten sürekli kaçtığı hakikat de zamanla bilincini uyuşturur.

Bağımlılığa karşı en güçlü söz, bağımlıyı küçümseyen değil, insanı yeniden kendisine çağıran sözdür.

Özün sözü budur. Vesselam.

Ser Feyzlizof Kalburabastî Efendi Hazretleri
Celil ÇINKIR
Nam-ı Diğer Delibal

Her zaman olduğu gibi güzeldi şiir
Bizde kutladık yazan kalemi ve yazdıran yüreği
Gönlün abat olsun, huzurla dolsun, tüm şiirlerin mükemmel, benzersiz vede ŞAHESER olsun
Şiirle kal, sevgiyle kal, dostça kal ve de hoşça kal