Bazıları kaderin sabırlıyı sevdiğini söyler. Bekleyeni, uslu duranı, sırasını bileni… Oysa hayat çoğu zaman böyle işlemez. Hayat, kenarda sessizce duranları değil, ortaya çıkanları fark eder. Talep etmeyen, elini uzatmayan, sesini yükseltmeyen çoğu zaman yok sayılır. Bu yüzden “kader, gayrete aşıktır” sözü kulağa hoş gelse de eksiktir; kader, daha çok cüret edene bakar.

Cüret, yalnızca cesaret değildir. Cüret, sınırların çizilmiş olduğunu bilip yine de o sınırlara dokunmaktır. Kuralların neden var olduğunu sorgulamaktır. İzin beklemeden yürümek, kapı kapalıysa kapıyı çalmadan itmek, hatta bazen kırmaktır. Dünya, çoğu zaman bu insanlara alan açar. Çünkü düzen, ancak bozulduğunda yeniden kurulur.

Ama cüretin romantik bir maske takması kolaydır. “Sahneyi ateşe vermek” güçlü bir metafordur; insanın içindeki bastırılmış öfkeyi, hırsı ve arzuyu yüceltir. Ne var ki ateş yalnızca karanlığı aydınlatmaz, aynı zamanda yakar. Ağacı kökünden sökmek, meyveyi almak kadar masum değildir. Orada artık sadece bireysel bir kazanım değil, başkalarının kaybı da vardır.

İşte tam bu noktada kader, sessizce devreye girer. Ne alkışlar ne de uyarır. Sadece kaydeder. Başkalarına zarar vererek açılan her yolun, geri dönüşte bir bedeli olur. Belki hemen değil, belki görünür bir şekilde değil ama mutlaka. Çünkü hayat, yapılanın ahlaki gerekçesine değil, etkisine bakar.

Uslu durarak hiçbir şey kazanamamak, bir yönüyle doğrudur. Ama her şeyi zorla almak da insanı özgür kılmaz. Cüret ile sorumsuzluk arasındaki çizgi, insanın kendini tanıdığı yerdir. Gerçek cesaret, yalnızca almaya değil, aldığı şeyin sonucunu taşımaya da razı olmaktır.

Sonunda kaderle yapılan pazarlık şudur:
“Ne istiyorsun?” değil,
“Bunun karşılığında neyi göze alıyorsun?”

Belki de kader, en çok bunu sorabilenleri ciddiye alır. Bekleyenleri değil; ama yakıp yıkanları da değil. İsteyenin, yürüyenin ve yaptığı her şeyin gölgesini de sahiplenebilenin yolunu açar.

Yazan
Korhan KÜLÇE
14/01/2025