M. Sabri HABERVEREN

13.11.2007 tarihli Hürriyet Gazetesi DPT Tunceli Milletvekili Şerafettin Halis’in 22 Temmuz genel seçimlerinde dağıtmış olduğu bildirilerinde ve astığı afişlerinde, “Bir devrimci, bir Kürt, bir Dersim’li, bir Alevi ve bir emekçi olarak dedelerimizin ve nenelerimizin 38 Dersim devrimci direniş ruhuyla meclise giriyor.” Şeklinde sözleri nedeni ile hakkında soruşturma açılmış olduğunu belirtiyor.
Tarihe bir göz attığımızda Şeyh Sait İsyanı’yla (1925) başlayıp, Ağrı İsyanı’yla (1930) süregelen olaylar üzerine hükümet, 1934 yılından itibaren Doğu’da çıkan ayaklanmaları kararlı bir biçimde çözmek üzere İskân Kanunu’nu çıkarmıştır. Başbakan İsmet İnönü ve İçişleri Bakanı Şükrü Kaya tarafından 14 Haziran 1934’te T.B.M.M.’ne sunulan İskân Yasa Tasarısına bir takım kişiler direniş başlatmış. Bugünkü Tunceli o zamanki Dersimde Ocakzade kökenli ve Şeyh Ahmet aşiretine mensup olan Abasan aşireti reisi Seyit Rıza önderliğinde aşiretler tarafından bir ayaklanma çıkarılmış. Ayaklanmaya yaklaşık 6,000 kişilik bir ayaklanmacı grubu katılmış. Mart-Nisan 1937’de olayların genişlemesi üzerine General Abdullah Alpdoğan komutasında başlatılan Askeri Harekât, 13 Eylül 1937 tarihinde sona ermiş. Askeri Harekât’tan sonra yapılan yargılamada ayaklanmanın lideri Seyit Rıza ile 6 kişi idam edilmiş. Çok sayıda ayaklanmacı değişik hapis cezalarına çarptırılmış. Daha sonraları Cumhurbaşkanı olan Celal Bayar “Dersim İsyanının altında İngiliz parmağının olduğunu, Dersimlilerin doğrudan doğruya bağımsız Kürt hükümeti kurmak istediklerini” belirtmiştir.
Bugün 60 yaşına merdiven dayamış kişiler bile o zamanki olaylarda kim haklı, kim haksızdır bilemezler. Ancak o yörede yapılan harekât dolayısı ile birçok acı olayın yaşanmış olduğu muhakkaktır. Kürt, Yörük ve Alevi olan yöre halkı o bölgede yaşanmış olayları muhakkak ki abartılmış hikâyelerle, destanlarla anlatmışlardır.
Bu gün bile internet üzerinde Dersimle ilgili sayfalarda o günlerden kalan destanlar, söylemler ve öykülerin çok trajik bir biçimde anlatılmaya devam edildiği görülmektedir. Türkiye Cumhuriyeti’nin bu olaylarda ve yapmış olduğu harekâtta soykırım yaptığı, bile söylenmekte, yazılmaktadır. Hatta bazı sayfalarda o bölgedeki Ermeni yer isimlerinin bile Türkçe isimlerle değiştirildiği yazılmakta ve Ermenilerinde bu olaya katılmaları temin edilmeye çalışılmaktadır. İnternet üzerindeki sayfalarda ve belli bir düşünce yapısında olan insanların neden bu kadar kin dolu, hain ve zalim olduklarını ve kime hizmet etmeye çalıştıklarını anlayamıyorum. Cumhuriyet’in kurulmasının üzerinden 84 yıl geçmiş, bu olaylar ise 70 yıl önce yaşanmış ve bitmiştir. Bu olayları kaşımanın hiçbir anlamı ve faydası yoktur. Bu ülkenin ekmeğini yiyerek, bu ülkede barınarak, bu ülkenin korumasından, demokrasisinden yararlanarak, hala bu ülkenin, bu cumhuriyetin yıkılmasını isteyen, bu ülkenin egemenlik hakkını kabul edemeyen birileri varsa; bu vatanın bu cumhuriyetin gerçek düşmanıdır.