Epeyce “şifreli” gibi oldu ama kısaltmadan da başlık olmayacaktı.
“Devlet”bildiğimiz kadarıyla 6 bin yıllık geçmişi olan ve ilk olarak da Platon(Eflatun) tarafından hakkında kitap yazılan bir kavramdır.Daha doğrusu bir örgütlenme biçimidir.
Marksistler,devleti bir “baskı aracı” olarak görmüşler ve “sönümlenmesi”nin olacağını kabul etmişlerdir.Anarşistler açısından da “bütün kötülüklerin anasıdır” denebilir.Onu ortadan kaldırıp,işi “şirketlere” yaptırmayı düşünen anarko kapitalistler de yok değildir.
Kısaca devlete bakış açıları farklı farklıdır.
Oysa insanların bir arada yaşamaya başlamasıyla,bazı kuralların konulması ve konulanların da denetlenmesi için ortaya çıkan bir “kavram”dır devlet.İlk şeklinin de “şehir devletleri” şeklinde olduğunu,Yunancada “şehirde görev yapan memur” anlamında da “polis memuru” olarak görevlilerin ortaya çıktığını görmekteyiz.İlginçtir bizde “memuru” gitmiş,geriye “polisi” kalmıştır ama anlamı da “şehir” değildir tabi ki.
Şehirde görev yapan güvenlikçinin adı “polis”,kırsaldakinin adı da “jandarma”dır.
Lakin insanlık tarihinde,devletin görevi,görevleriyle ilgili sınırları,piyasaya müdahale edip etmeyeceği ya da refahın paylaşımın da rol alıp alamayacağı hep tartışma konusu olmuş;bazı siyasi partiler arasındaki görüş farklılığın esas çıkış noktası devlete yükledikleri anlamdan ileriye gelmiştir/gelmektedir.
Ve “Gece bekçisi devlet” diyen de olmuştur tabi ki.”Sınırlı devlet” diyen de var,”refah devleti” diyen de.”Sosyal devlet” kavramı da gündemde olmuştur.
Ben de devletin mutlaka olması gerektiğini kabul eden anlayıştayım.
En azından,özgürlüklerin kötüye kullanılmasının engellenilmesi için devlete;devletin denetlenmesi için de özgürlüklere ihtiyaç vardır demeliyim.
…………………
Saidi Nursi’nin 1910-11 yıllarında Van’da kurmayı düşündüğü “Medrese’tüz Zehra” adlı üniversitenin ana mottolarından birisi de şuydu:
Lisan-i Arabi vacip,lisan-i Kürdi caiz,lisan-ı Türki lazım.
Bu cümleden yola çıkarak,devlete 3 tür görev yüklemekteyim.
1.Yapılması zorunlu olanlar.
GSA.
G,güvenlik;S,savunma;A,adalet.
2.Yapılmasında bir sakınca /engel bulunmayanlar:
ESA.
E,eğitim;S,sağlık;A,altyapı.
3-Yapılması lazım /lüzumlu olanlar:
Üç dezavantajlı gruba devletin yardım etmesinin hem siyaseten,hem ahlaken hem doğru,hem de gerekli olduğunu düşünmekteyim.
HYY.
H,hastalık;Y,yaşlılık;Y,yoksulluk.
Çok uzun konuyu biraz basitçe anlatmak istedim.Ki üniversitelerde yıllarca “çalışılan” bir alandır da bu.